OŚRODEK DIAGNOSTYCZNO-BADAWCZY CHORÓB
PRZENOSZONYCH DROGĄ PŁCIOWĄ
w Białymstoku

O nas

Ośrodek Diagnostyczno – Badawczy Chorób Przenoszonych Drogą Płciową został utworzony decyzją Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 22 sierpnia 1959 r. (wówczas Ośrodek Badawczo –Diagnostyczny Chorób Wenerycznych). Inicjatorem utworzenia placówki był prof. dr hab. med. Janusz Lesiński ówczesny Kierownik Kliniki Dermatologii i Wenerologii. Zadaniem Ośrodka było prowadzenie działalności naukowo-badawczej i diagnostycznej w zakresie chorób przenoszonych drogą płciową. Wraz z pracownikami Kliniki prowadzono badania naukowe nad patogenezą, diagnostyką i leczeniem zakażenia krętkiem bladym, oparte także na modelu kiły doświadczalnej.

W latach pięćdziesiątych powstała pierwsza w Polsce pracownia odczynu immobilizacji krętków bladych czyli tzw. odczynu Nelsona-Mayera (TPI – Treponema pallidum immobilization), która istnieje do chwili obecnej. W roku 1963 pod kierownictwem prof. dr hab. med. Wandy Manikowskiej – Lesińskiej wprowadzono odczyn immunofluorescencji krętków bladych (FTA- fluorescent treponemal antibody test) a później jego modyfikację absorpcyjną (FTA-ABS - fluorescent treponemal antibody absorption test); w latach siedemdziesiątych odczyn TPHA (Treponema pallidum hemagglutination assay). W latach osiemdziesiątych rozpoczęto diagnostykę zakażeń Chlamydia trachomatis i HIV. Diagnostykę Ch. trachomatis metodą genetyczną PCR wprowadzono w roku 1996.

W Ośrodku opracowano technologię produkcji odczynników do odczynu FTA i FTA-ABS: antygen krętkowy (Treponema pallidum szczep Nicholsa), ultrasonat krętków niepatogennych (Treponema phagedenis szczep Reitera) oraz surowica przeciw ludzkim ɣ-globulinom znakowana fluoresceiną. W 1977 roku Ministerstwo Zdrowia i Opieki Społecznej wydało pozwolenie na produkcję odczynników na potrzeby placówek diagnostycznych w całym kraju. Produkowane do chwili obecnej odczynniki posiadają deklaracje zgodności i oznakowane są znakiem CE. Produkcja ich jest zgodna z Dyrektywą 98/79/WE w sprawie wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro.

W latach 1975-1978 w Ośrodku opracowano również technologie: produkcji kardiolipinowego antygenu USR; koniugatu znakowanego fluoresceiną do odczynu immunofluorescencji w diagnostyce toksoplazmozy oraz liofilizowanych podłoży do hodowli dwoinek rzeżączki i rzęsistka pochwowego.

Pod względem administracyjnym Ośrodek od chwili utworzenia istniał w strukturach Akademii Medycznej w Białymstoku (przy Klinice Dermatologii i Wenerologii). Od dnia 01.05.1978 r. funkcjonował w strukturach Państwowego Szpitala Klinicznego Akademii Medycznej.

Dnia 1 stycznia 1993 r. został utworzony Ośrodek Diagnostyczno-Badawczy Chorób Przenoszonych Drogą Płciową w formie oddzielnej jednostki (Zarządzenie Ministerstwa Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 30 grudnia 1992 r. w sprawie wydzielenia z Państwowego Szpitala Klinicznego Akademii Medycznej w Białymstoku Ośrodka Badawczo-Diagnostycznego Chorób Wenerycznych i utworzenie Ośrodka Diagnostyczno-Badawczego Chorób Przenoszonych Drogą Płciową - Dz. Urz. MZiOS z dnia 30 kwietnia 1993 r. Nr 3, poz.6). W latach 2001 – 2010 przy Ośrodku istniało Gospodarstwo Pomocnicze zajmujące się między innymi produkcją i sprzedażą odczynników do wykonywania odczynu FTA i FTA-ABS. Od roku 2011 zadania te kontynuuje Ośrodek.

Ośrodek Diagnostyczno-Badawczy Chorób Przenoszonych Drogą Płciową jest podmiotem leczniczym niebędącym przedsiębiorcą. Prowadzony jest w formie państwowej jednostki budżetowej. Nadzór nad Ośrodkiem sprawuje minister właściwy do spraw zdrowia. Obszar działania Ośrodka obejmuje teren całego kraju. Celem działania jest udzielanie świadczeń zdrowotnych z zakresu diagnostyki chorób przenoszonych drogą płciową.